خەڵاتی سۆرانی مامەحەمە بە سێ كەسایەتی بەخشرا

21.07.2019

لڤین: 
ئێوارەی ئەمڕۆ لە مەراسێمیكدا لە شاری سلێمانی مەراسیمی بەخشنی خەڵاتی سۆرانی مامە حەمە بۆ ئازادی رۆژنامەگەری بەڕیوەچوو سێ كەسایەتی خەڵات كران. 

لە مەراسیمەكەدا هەریەكە لە  لەیلاگیوڤەن، چۆمان هەردی، فەریق هەڵەبجەیی خەڵاتی شەهید سۆرانی مامە حەمەیان وەرگرت. 

خەڵاتی لەلایلا گیوڤەن لەلایەن موزەیەن گونەش هاوسەرۆكی نوێنەرایەتی هەدەپە لە هەرێمی كوردستان وەرگیراو لە وتەیەكدا رایگەیاند لەیلا دەیویست بێتە هەرێمی كوردستان و خۆی خەڵاتەكە وەربگرێت بەڵام بەهۆی ئەوەی حكومەتی توركیا چونەدەرەوەی لە وڵات لێ قەدەغە كردووە نەیتوانی ئامادە بێت.

ئەو لەسەر ناوی گیوڤەن سلاوی لە ئامادەبوانی مەراسیمەكە كرد وتی بە شانازیەوە وەرگرتنی خەڵاتەكەی قەبوڵ كردووە و بەڵام داوای لێبوردنی كردووە لە ئامادە نەبوونی. 

كورتەیەك لە رابردوی هەریەكە لە و سێ كەسایەتیەی خەڵاتیان وەرگرت:

 

لەیلا گیوڤەن

لە ساڵی 1964 لە ناوچەی جان بەگی ی قۆنیا چاوی بە دونیا هەڵهێناوە. 

7 خوشك و برای هەیە و منداڵی بچوكی خێزانەكەیەتی.
لە تەمەنی 17 ساڵیدا هاوسەرگیری كردووە، دواتر دەچێتە وڵاتی ئەڵمانیا. 
لە تەمەنی 30 ساڵیدا لە هاوسەرەكەی جیا دەبێتەوە و لەگەڵ هەردوو منداڵەكەی لە ساڵی 1994دا دەگەڕێتەوە توركیا. 
لە ساڵی 1994وە لەگەڵ هێزە كوردیەكانی ئەوكاتەی توركیادا دەست بە تێكۆشانی جێندەری دەكات. 
لەدوای ساڵی 2001وە بە شێوەیەكی فەرمی و بەشداری تیكۆشانی سیاسیەتی ژنان بوو لە توركیا و چووە ناوەندی تێكۆشانی ئەو كاتەی هێزە كوردیەكان لە ئەنقەرە. 
 لەیلا بۆ ماوەی 3 ساڵ واتە تا ساڵی 2004 لە ناوچەی چوكور ئابا كاری كردووە. 
لەهەمان ساڵدا بووە كاندیدی ناوچەی سەیهانی ئەدەنە توانی ببێتە سەرۆكی شارەوانی كوچوكتیبیلی لە شاری ئەدەنە. 
لە ساڵی 2009دا گیوڤەن لە ناوچەی وێران شاری روحا بووە كاندید و بە جیاوازیەكی زۆر بووە سەرۆكی شارەوانی. 
چەند مانگێك دوای هەڵبژادنی لە چوارچێوەی ئۆپەراسیۆن دژی كەجەكە لەلایەن حكومەتی توركیاوە دەستگیر كرا و بۆ ماوەی 4 ساڵ و نیو لە زیندان مایەوە. 
لە ساڵی 2014دا لە زیندان ئازاد كرا و لە هەڵبژاردنی 7ی حوزەیرانی 2015دا وەك نوێنەری شاری روحا بووە ئەندام پەرلەمانی توركیا. 
لە 24ی ئاداری ساڵی 2016دا لە كۆنگرەی گشتی كەجەدە بووە هاوسەرۆكی گشتی. 
لە 22ی كانونی دووەمی 2018 دا جارێكیتر دەستگیركرایەوە لە 31ی هەمان مانگدا سزای زیندانی كردنی بەسەردا سەپێندرا. 
لەو كاتەیدا لە زیندانی ئامەد بوو كاندید كرایەوە بۆ پەرلەمانی توركیا  جارێكیتر دەنگی پێویستی هێنایەوە و بوویەوە بە پەرلەمانتار وەك كاندیدی شاری جولەمێرگ. 
لە 7ی تشرینی دووەمی 2018دا لەبەردەم دادگادا رایگەیاند كە گۆشەگیركردنی ئۆجەلان گۆشەگیركردنی گەلێكە بۆیە دەست بە مانگرتنی تا مردن دەكەم. 
دوای 79 رۆژ لە مانگرتنی لە زینداندا لە رۆژی 25ی كانونی دووەمی 2019 لە زیندان ئازد كرا، بەڵام مانگرتنەكەی نەشكاند. 
گیوڤەن بۆ ماوەی 200 رۆژ لە مانگرتن بەردەوام بوو لە مانگی ئایاری 2019 لەسەر داوای عەبدوڵا ئۆجەلان كۆتایی بە مانگرتنەكەی هێنا.  
گیوڤەن لە رۆژی 14ی تەموزی ئەمساڵەوە بەشێوەیەكی فەرمی دەستی بە كارەكانی لە كۆنگرەی كۆمەڵگەی دیموكراتی و پەرلەمانی توركیا كردەوە.

 

دكتۆرە چۆمان ئەحمەد هەردی 

لە دایكبووی شاری سلێمانیە و لە ساڵی ١٩٩٣دا بۆتە پەنابەر لە بەریتانیا.
لە زانكۆكانی ئۆكسفۆرد و لەندەن و كێنت بەكالۆریۆس و ماستەر و دكتۆرای ھێناوە.
ساڵی ٢٠٠٥دا دەستیكردووە بە لێكۆڵینەوەی پۆست دوكتۆراكەی لەسەر ژنانی دەربازبووی ئەنفال لە زانكۆی ئۆپسالا، سوید. 
ئەم لێكۆڵینەوەیە لە دوو توێی كتێبێكی ئەكادیمیدا بە زمانی ئنگلیزیی چاپ بوو بە ناوی: (ئەزموونە جێندەریەكان و جینۆساید، دەربازبووانی ئەنفال لە كوردستان- عێراق). 
دەزگای (یانكی بوك پێدلەر) ئەم كتێبەی بە یەكێك لە باشترین كتێبە ئەكادیمیەكانی بواری زانستە مرۆڤایەتییەكان لە بەریتانیا، ھەڵبژارد. 
لە ساڵی ٢٠١٤دا و پاش ٢٦ ساڵ ئاوارەیی لە هەندەران، د. چۆمان گەڕایەوە كوردستان و وەك یاریدەدەری پرۆفیسۆر لە زانكۆی ئەمریكی لە عێراق سلێمانی، دەستبەكار بوو. 
لە ساڵی ٢٠١٥دا سەنتەری جێندەر و گەشەپێدانی لەھەمان زانكۆ دامەزراند.
 لە ساڵی ٢٠١٧دا سەنتەرەكە لە ژێر بەڕێوبەرایەتی د. چۆماندا بۆ یەكەمجار خوێندنی جێندەری وەك ماددەی لاوەكی لە مەنهەجی زانكۆدا جێگیركرد كە یەكەم ئەزموونی ئەكادیمیی لەم شێوەیەیە لە عێراق و ھەرێمی كوردستاندا. 
لە ساڵی ٢٠١٨دا سەنتەرەكە فەندێكی دوو ساڵەی لەلایەن یەكێتی ئەورووپاوە وەرگرت بۆ گەشەدان بە خوێندنی جێندەر بە زمانی كوردی و عەرەبی لە زانكۆكانی عێراق، میسر و لوبنان. 
ساڵی دوای ئەوەش فەندێكی ٥ ساڵی لەلایەن زانكۆی لەندەن بۆ زانستە سیاسی و ئابوورییەكان وەرگرت بۆ لێكۆڵینەوە لە چەمكی پیاوەتی لە كۆمەڵگای كوردیدا.
لە ماوەی گەڕانەوەیدا وەك داكۆكیكارێكی سەرسەختی مافەكانی ژنان لەگەڵ رێكخراو و چالاكوانانی كوردستان كاری كردووە. 
دوو جار لەلایەن زانكۆی ئەمریكی لە عێراق سلێمانییەوە خەڵاتكراوە (خەڵاتی باشترین لێكۆڵەری ساڵ و خەڵاتی خزمەت بۆ كارەكانی لە بواری جێندەردا). 
لە ساڵی ٢٠١٥دا لەلایەن ناوەندی رۆشنبیری ئەندێشەوە خەڵاتی ژنی چالاكی پێ بەخشرا و ئەویش لەلای خۆیەوە ئەم خەڵاتەی بەخشییە ژنانی شەڕڤانی كوبانێ كە نموونەی سەركردایەتی و خۆڕاگرین.
لە ساڵی٢٠١٨دا لیژنەی ژنان لەپەرلەمانی كوردستان، رێزییان نا لە د.چۆمان هەردی، وەك یەكێك لەو ژنە دیارانەی كە لەبواری مافی ژن، پارێزەرێتی، رۆژنامەوانی، نووسین و وانەبێژی كاردەكەن.
جگە لە كاری ئەكادیمی، د. چۆمان بە هەردوو زمانی كوردی و ئینگلیزی شیعر و لێكۆڵینەوەی نووسیوە. 
دوو بەرهەمی شیعریی بە زمانی كوردی ھەیە كە لە سوید و دانیمارك چاپبوون. 
دوو كۆمەڵە شیعریشی ھەیە بە زمانی ئینگلیزی كە لە بەریتانیا چاپبوون. 

ژمارەیەك خەڵاتی ئەدەبی و نێودەوڵەتیی بەدەستھێناوە، بۆ نموونە هەڵبژاردنی كۆمەڵە شیعری دووھەمی لەلایەن (كۆمەڵەی كتێبێ شیعر)ی بەریتانییەوە وەك یەكێك لە باشترین كتێبە شیعرییەكانی پاییزی ٢٠١٥، ھەروەھا وەك یەكێك لەو پێنج كتێبەی پاڵێوران بۆ خەڵاتی فۆروەرد. 
د. چۆمان یەكێكە لە گەنجترین شاعیرەكانی بەریتانیا و یەكەم شاعیری كوردە كە شیعری لە پرۆژەی (شیعر لە شەمەندەفەەرەكادان) لە شاری لەندەن بڵاوكرایەوە.
یەكەم شاعیری كوردیشە كە شیعرەكانی خراونەتە مەنهەجی ئەدەبی ئینگلیزییەوە بۆ خوێندنی ناوەندی لە بەریتانیا.
 شیعری (سەربانی ھاوین)، لەلایەن (سەنتەری ھونەری ساوپ بانك)ەوە لە لەندەن وەك یەكێك لە جوانترین ٥٠ شیعری خۆشەویستیی لە ٥٠ ساڵی رابوردوودا ھەڵبژێردرا. 
دكتۆرە دەستێكی باڵای هەبووە لە وەرگێڕانی هۆنراوەی كوردی بۆ زمانی ئینگلیزی. لەوانە وەرگێڕاندنی كۆمەڵێك شیعری كەژاڵ ئەحمەد بۆ سەر زمانی ئینگلیزی لەگەڵ شاعیرێكی بەریتانی و چاپكردنی لە بەریتانیا.
وەرگێڕانەكەی دەربەندی پەپوولەی مامۆستا شێركۆ بێكەس لە ساڵی ٢٠١٨دا خەڵاتی پێنی ئینگلیزی بردەوە.

 

فەریق فەرەج مەحمود 

(فەریق هەڵەبجەیی)
 لە ساڵی 1978 لە شاری هەڵەبجەی شەهید هاتووەتە دونیاوە.
ئێستا منداڵ بووە لە ساڵی 1987 بەهۆی بارودۆخی سیاسی ئەوكاتی كوردستان ئاوارەی وڵاتی ئێران بووە و تا دوای راپەڕینی خەڵكی كوردستان لەو ولاتە بووە، دوای راپەڕین دەگەڕێنەوە باشوری كوردستان، هەر لەوێ ێری زمانی فارسی دەبێت. 
 لە كۆتایی ساڵانی 90دەكان دەستی بە وەرگێڕانی لە فارسی بۆ كوردی كردووە. 
هەر لەوكاتانەوە لە میدیاو رۆژنامە كوردیەكانی وەك رۆژنامەی كوردستانی نوێ  هەفەتەنامەی یەكگرتوو گۆڤاری زانستی سەردەم  بڵاو كردووەتەوە. 
لە ساڵی 2007 یەكەمین فۆتۆی لە رۆژنامەی ئاوێنە بڵاوكردووەتەوە 
هەڵەبجەیی لە زۆرینەی میدیا نوسراوەكانی هەرێمی كوردستان كاری كردووە. 
لە ساڵانی 2008تا 2009 لەگەڵ رۆژنامەی كانسانی فینلەندی كاری كردووە، بابەتەكانی لەسەر پرسی هەڵەبجە و ئەنفال بووە. 
لە ماوەی ساڵی 2011 تا ساڵی 2013 وەك فۆتۆ ئیدیتەری رۆژنامەی هاوڵاتی كاری كردووە. 
لە ساڵی 2013وە كاری بۆ ئاژانسی ئەنادۆڵ كردووە. 
ئەو لە كاتی شەڕی داعشدا لە سەرجەم بەرەكانی (سەعدیە، جەلەولا، كەركوك، مەخمور، موسڵ، رمێلان)  روماڵی كردووە. 



589 جار بینراوە

زیاتر

copyright 2019, All Rights Reserved Developed by TeraTarget for Digital Intelligence and IT Innovations